نویسنده: جلال عباسیان، دانشجوی دکترای گیاهان دارویی  Abbasian@medplant.ir

هرسال با اعلام نتایج کنکور سراسری، دانشجویان جدید بسیاری به عرصه دانشگاهها وارد می شوند که قرار است در رشته های مختلف مشغول به تحصیل شوند.

اما نکته مهم برای این دانشجویان جدیدالورود، کسب اطلاعات لازم درباره رشته قبولی و همچنین آینده شغلی و بازار کار رشته تحصیلی شان است.

رشته “مهندسی تولیدات گیاهان دارویی” که در مقطع کارشناسی و رشته “تولید و بهره برداری گیاهان دارویی و معطر” که در مقطع کاردانی در دانشگاهها دایر هستند، جزو رشته هایی هستند که دانشجویان این رشته ها سوالات بسیاری درباره اینده شغلی و بازار کار این رشته ها دارند.

لذا در این مطلب، به ارائه توضیحاتی درباره این رشته های دانشگاهی می پردازیم.

رشته های فوق که ما به اختصار از آنها با عنوان “رشته گیاهان دارویی” نام می بریم، دارای سه زمینه درسی اصلی و مهم هستند. این سه زمینه شامل موارد زیرمی باشند:

  1. شناخت گیاهان دارویی: یکی از مهمترین مهارتهایی که فارغ التحصیلان این رشته به دست می آورند، شناخت گیاهان دارویی از لحاظ گیاهشناسی، اکولوژی، فیزیولوژی، پراکنش، ترکیبات شیمیایی، خواص درمانی (در حد اندک) و .. است.
  2. تولید و بهره برداری گیاهان دارویی: تولید و کشت و کار گیاهان دارویی در مزرعه (تولید) و یا جمع آوری آنها از طبیعت (بهره برداری) پس از اخذ مجوزهای لازم از سازمانهایی چون سازمان جنگلها و مراتع، سازمان منابع طبیعی، محیط زیست و …، دومین زمینه اصلی مهارت های اکتسابی در رشته گیاهان دارویی می باشد. دانشجو در این زمینه می آموزد که هر گیاه دارویی بایدبه چه روشی تولید شده یا مورد بهره برداری قرار گیرد.
  3. صنعت گیاهان دارویی و مسائل پس از برداشت: در این زمینه، دانشجوی رشته گیاهان دارویی می آموزد که فرآیندهای پس از برداشت گیاهان دارویی را به چه صورت انجام داده و مدیریت کند. روش های برداشت و خشک کردن، روش های پاکسازی، قطعه قطعه کردن و خرد و پودر کردن، روشهای بسته بندی، روشهای استحصال عرقیات، اسانس و مواد اولیه دارویی و… نیز از مهارت هایی است که دانشجوی رشته گیاهان دارویی کسب می کند.

این سه زمینه، زمینه های اصلی رشته گیاهان دارویی است که دانشجو درباره هر زمینه، درسهای مختلفی را گذرانده و مهارتهای مربوط به آن را کسب می کند.

از نظر آینده شغلی و بازار کار رشته باید گفت که با تأکیدات مقام معظم رهبری بر ترویج طب سنتی اسلامی ایرانی و علی الخصوص حمایتهای فراوان شخص رئیس جمهور سابق جناب آقای دکتر احمدی نژاد از این رشته، هم اکنون مبحث گیاهان دارویی به عنوان یکی از راهبردهای نوین علمی در جمهوری اسلامی ایران مطرح است.

تشکیل ستاد توسعه علوم و فنون نوین گیاهان دارویی و طب سنتی در زیرمجموعه معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور در کنار ستادهای بسیار مهمی همچون ستاد بیوتکنولوژی، ستاد نانوتکنولوژی، ستاد هوافضا و… نشان از اهمیت بسیار بالای بحث گیاهان دارویی در آینده نزدیک کشور دارد.

فرصتهای شغلی رشته گیاهان دارویی:

یک فارغ التحصیل رشته گیاهان دارویی، می تواند مشاغل فراوانی را احراز کند که به برخی از آنها اشاره می شود:

  • کشت و کار و کشاورزی گیاهان دارویی
  • نظارت و مدیریت مزارع گیاهان دارویی
  • اخذ مجوز از سازمانهای مربوطه و برداشت گیاهان دارویی از طبیعت
  • تأسیس و مدیریت داروخانه های گیاهی
  • اشتغال در کارگاههای بسته بندی گیاهان دارویی
  • اشتغال در کارخانه های تولید چای های کیسه ای گیاهی (دمنوش)
  • اشتغال در کارخانه های تولید عرقیات و گلاب و …
  • اشتغال در کارخانه های داروسازی بخصوص داروسازی گیاهی
  • و…

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره این رشته، اینجا کلیک کنید.