گل ختمی با نام علمی ˈAlthaea officinalisˈاز تیره پنیرکیان گیاهی خودرو و معجزه گر، هم تزئینی و هم درمانی است و با توجه به مصارف بالای آن در سیستان و بلوچستان میهمان باغچه بیشتر منازل مردم در این خطه است.

رویشگاه اصلی گیاه ختمی با خواص دارویی فراوان از جمله تسکین دهنده عارضه های پوستی و برطرف کننده یبوست، در سیستان و بلوچستان، منازل اکثر مردم شهرستان های زابل، خاش، ایرانشهر، زاهدان، سرباز و نیکشهر است. ختمی گیاهی علفی و چند ساله دارای ساقه ای با کرکهای ریز به رنگ خاکستری است که ارتفاع آن به حدود دو متر می رسد. برگهای ختمی دندانه دار، پهن و قلب مانند و گلهای آن درشت به رنگ سفید مایل به قرمز یا ارغوانی است که به صورت دسته های سه تایی در اواخر تابستان ظاهر می شود. تمام قسمتهای گیاه ختمی استفاده طبی دارد. این گیاه دارای مواد نشاسته ای، چربی، اسانس، آنتوسیانین و سیانیدنین است. ختمی به سبب داشتن گلهای زیبا به صورت گیاه زینتی در باغچه های منازل اکثر مردم سیستان و بلوچستان کاشته می شود.

مدیرکل اداره منابع طبیعی و آبخیزداری سیستان و بلوچستان در مورد این گیاه به خبرنگار ایرنا گفت: مناطق گرم، زیر گرمسیری استوایی و نواحی گرمسیری بین دو مدار شمال و جنوب استوا عمده ترین مناطق کشت گیاه ختمی در دنیا به حساب می آیند. ˈنبی یاریˈ افزود: گل ختمی از نظر طب قدیم سرد و تر است و بطور کلی استفاده از آن روی تمام اعضای بدن بویژه روده ها، ریه ها، معده، کلیه ها و مثانه تاثیر مثبت دارد. وی ادامه داد: گل ختمی ملین و برطرف کننده یبوست است، بیماریهای تنفسی را برطرف و عادت ماهیانه خانمها را تنظیم می کند و سرفه های خشک را از بین می برد و غرغره کردن جوشانده این گیاه باعث رفع گلودرد می شود. او گفت: نرم کردن پوست، برطرف کردن ناراحتیهای پوستی و سرفه های خشک، پایین آوردن تب، درمان اسهال خونی، افزایش ادرار، رفع تورم و ناراحتیهای دستگاه ادراری و تنظیم قند خون از مهمترین خواص ریشه گیاه ختمی است. یاری افزود: ضماد برگ ختمی برطرف کننده دملها و ورم پستان و معده، درد سیاتیک، رعشه و ورم بناگوش می باشد. وی گفت: همچنین برای التیام شکستگیها برگ ختمی را به صورت ضماد در آورده و روی شکستگی می گذارند. او با بیان اینکه گیاهان دارویی از ارزش و اهمیت خاصی در تامین بهداشت و سلامت جوامع هم به لحاظ درمان و هم پیشگیری از بیماریها برخوردار هستند اظهار داشت: بیش از هزار و ۲۰۰ گونه گیاهی در سیستان و بلوچستان وجود دارد که تاکنون ارزش دارویی ۷۰ مورد آنها شناسایی شده است.