فرحناز خلیقی سیگارودی

فرحناز خلیقی سیگارودی

عمده بودجه این پژوهشکده از وزارت بهداشت تأمین می‌شود. در این پژوهشکده چهار گروه پژوهشی وجود دارد که گروه فارماکوگنوزی و داروسازی یکی از این گروه هاست، گروه کشت و توسعه گیاهان دارویی، گروه بیوتکنولوژی و گروه فرماکولوژی و طب کاربردی نیز سه گروه دیگر را شامل می شوند.

دکتر فرحناز خلیقی سیگارودی، مدیر گروه پژوهشی فارماکوگنوزی و داروسازی در گفتگو با خبرنگار سیناپرس با اشاره به اینکه در گروه پژوهشی فارماکوگنوزی، تعدادی هیئت‌علمی و کارشناس وجود دارند، گفت: عمده فعالیت ما بر روی استخراج و آماده‌سازی ترکیبات مؤثر گیاهان دارویی است و بررسی‌هایی که در این گروه انجام می‌شود، شامل بررسی اثرات آنتی‌اکسیدانی، عصاره گیری از گیاهان، استخراج اسانس از آن‌ها، انجام فعالیت‌های استانداردسازی عصاره بر روی گیاهان مختلف بر اساس ترکیبات مؤثره‌ای که دارند و… است.

وی ادامه داد: اخیراً بخش مرکز خدمات تخصصی آنالیز گیاهان دارویی که به وزارت بهداشت، سازمان دامپزشکی و سازمان استاندارد سرویس‌هایی ارائه می‌داد و به‌نوعی همکار آزمایشگاهی این سه سازمان بود، از این گروه جدا شد. علاوه بر این به دانشجویانی که در دانشگاه‌های مختلف مشغول فعالیت در این زمینه هستند نیز خدمات ارائه می‌داد. ضمن اینکه دستگاه‌هایی نظیر دستگاه طیفسنج تحرک یونی یا(IMS)، دستگاه الکترواسپری، دستگاه اسپکتروسکوپی ماورای بنفش (UV)، دو دستگاهHPLC با دتکتورهای UV و فلورسانس که در این بخش وجود دارد و خدمات ارائه می‌دهند.

خلیقی سیگارودی اظهار کرد: یک بخش میکروبی هم در این گروه وجود دارد که کنترل میکروبی فرآورده‌های گیاهی را به‌صورت خدمات تخصصی انجام می‌دهد. ضمن اینکه در این گروه هفت نفر نیروی هیئت‌علمی مشغول هستند، دو نفر آن‌ها فارماکوگنوزیست، دو نفر شیمی دارویی، یک نفر شیمی تجزیه، یک نفر رشته مهندسی داروسازی و یک نفر قارچ‌شناس هستند.

وی در رابطه با عمده فعالیت‌های هیئت‌علمی این گروه با اشاره به این نکته که نانو تکنولوژی بخش جدیدی است که در گروه راه‌اندازی شده گفت: طرح‌هایی در این حوزه در دست داریم و در حال حاضر، به‌طور عمده بر روی کنترل کیفی، آنالیز ترکیبات، استخراج ترکیبات و همچنین نانو تکنولوژی فعالیت می‌کنیم.

مدیر گروه پژوهشی فارماکوگنوزی و داروسازی عنوان کرد: یکی از بخش‌هایی که در پژوهشکده فعال است، بخش تولید دارو و بسته‌های چای گیاهان دارویی است. در تولید دارو دو فرآورده تولید کرده‌ایم که یکی کپسول لیورسیل و دیگری کپسول ملیتروپیک است.

وی ادامه داد: کپسول لیورسیل از گیاه خار مریم تهیه‌شده و در حال حاضر عصاره‌ای که برای تهیه کپسول‌ها استفاده می‌شود، عصاره وارداتی است، لذا یکی از طرح‌هایی که به‌صورت ادامه‌دار بر روی آن کار می‌کنیم، این است که همین عصاره را باکیفیت بالا و ارتقای ترکیبات مؤثره در داخل کشور تولید کنیم. در این راستا چند طرح وجود دارد که در آن بر روی بهینه‌سازی فرآیند تولید عصاره سیلی مارین از گیاه خار مریم تمرکز کردیم که خوشبختانه تاکنون در بخش آزمایشگاهی به نتایج خوبی هم‌دست پیداکرده‌ایم.

مدیر گروه پژوهشی فارماکوگنوزی و داروسازی افزود: علاوه بر این ما بر روی ترکیبات گیاه زردچوبه نیز کارکرده‌ایم، زردچوبه اثرات ضدالتهابی بسیار خوبی دارد، اما جذب خوراکی آن بسیار پایین است که قصد داریم با کمک نانو تکنولوژی اثر آن را افزایش دهیم.

خلیقی سیگارودی در رابطه با مشکلات کار تصریح کرد: یکی از مشکلات این پژوهشکده به فرسودگی دستگاه‌ها مربوط می‌شود، علاوه بر این بودجه ما ازنظر مالی در حدی نیست که بتوانیم دستگاه‌های جدیدی تهیه کنیم. همچنین مواد شیمیایی که ما استفاده می‌کنیم، بسیار گران و عمدتاً وارداتی هستند و در هر بار سفارش این ترکیبات، ما با افزایش دلار و یورو در بازار مواجه هستیم. از سوی دیگر تحریم‌ها باعث می‌شود که نتوانیم برخی از ترکیبات را وارد کنیم و این برای فعالیت ما که پایه آن بر روی ترکیبات و تجهیزات استوار است، مشکل‌آفرین می‌شود.

بر اساس این گزارش، گروه پژوهشی فارماکوگنوزی و داروسازی با داشتن اعضای هیئت‌علمی متخصص درزمینهٔ فارماکوگنوزی، شیمی دارویی، شیمی تجزیه و کارشناسان گرایش‌های مختلف شیمی، گیاهان دارویی و میکروبیولوژی و همچنین امکانات عصاره‌گیری و اسانس گیری، جداسازی و شناسایی و فرمولاسیون داروها،‌ درزمینهٔ آنالیز،‌ جداسازی و تشخیص ترکیبات طبیعی و فرمولاسیون فرآورده‌ها فعالیت می‌کند.

گفتگو: هانیه حقیقی