اکالیپتوس به‌دلیل تولید اسانس‌های باکیفیت که در صنایع دارویی، آرایشی، و عطرسازی کاربرد دارند، از گیاهان اقتصادی و صنعتی مهم در جهان است. با رشد تقاضای جهانی برای محصولات طبیعی، اهمیت اقتصادی گونه‌های مختلف اکالیپتوس و اسانس‌های آن روزبه‌روز بیشتر می‌شود.

اسانس زنجبیل، به‌ویژه از ریزوم‌های تازه و خشک، ترکیبات متفاوتی دارد که باعث ویژگی‌های منحصر به فرد آن می‌شود. در زنجبیل تازه، زینجیبِرِن و بتا-پینن بیشتر مشاهده می‌شوند، در حالی که در زنجبیل خشک، غلظت جرمَاکِرِین D و آلفا-فارنسِن بیشتر است. برخلاف تصور عمومی، شوگائول در اسانس زنجبیل وجود ندارد و بیشتر در عصاره‌ زنجبیل یا محصولات فرآوری شده از آن مشاهده می‌شود.

انتخاب حلال و روش استخراج مناسب نقش اساسی در جداسازی مواد مؤثره گیاهان دارویی دارد. حلال‌های زیست‌سازگار و روش‌های پیشرفته‌ای نظیر استخراج فراصوت و دی‌اکسید کربن فوق بحرانی بازدهی و کیفیت عصاره را بهبود می‌بخشند. بررسی عوامل مؤثر می‌تواند فرآیند استخراج را کارآمدتر و محصولات نهایی را ایمن‌تر سازد.

آنالیز اسانس‌های گیاهی با دستگاه‌های GC و GC-MS به شناسایی دقیق و سریع ترکیبات کمک می‌کند. در این مقاله، برترین دستگاه‌های موجود معرفی شده و ویژگی‌های کلیدی آن‌ها بررسی می‌شود تا نیازهای مختلف آزمایشگاهی پوشش داده شود.

هوش مصنوعی ابزارهای قدرتمندی برای بهینه‌سازی زنجیره تأمین، پیش‌بینی بازار و مدیریت منابع در تجارت گیاهان دارویی و ادویه‌ها ارائه می‌دهد. این ابزارها با تحلیل داده‌های کلان، بهره‌وری و سودآوری را افزایش می‌دهند. مقاله به معرفی پلتفرم‌های هوش مصنوعی و کاربردهای آن‌ها در این صنعت می‌پردازد.

بازار جهانی اسانس‌های گیاهی طی دهه گذشته با رشد سالانه ۸-۱۰% مواجه شده است. هند، ایالات متحده، و برزیل بزرگترین تولیدکنندگان و صادرکنندگان این محصولات هستند، در حالی که ایالات متحده، آلمان و فرانسه بیشترین واردات را دارند. ارزش تجارت جهانی اسانس‌ها در سال ۲۰۲۳ به بیش از ۱۰ میلیارد دلار رسید.

استفاده از مواد تنظیم‌کننده رشد گیاهی مانند اکسین، جیبرلین، سیتوکینین و برازینواستروئیدها در تولید گیاهان دارویی و معطر خانواده نعناع، شامل نعناع فلفلی، بادرنجبویه، مریم گلی، مرزنجوش و آویشن، بهبود رشد، عملکرد و کیفیت این گیاهان را ارتقا می‌بخشند. این مواد به عنوان تنظیم‌کننده‌های بیولوژیکی در فرآیندهای فیزیولوژیکی گیاهان، از جمله رشد ریشه، جوانه‌زنی و تولید مواد فعال دارویی و عطری، نقش مهمی دارند.

حدود ۳۰ درصد تولید گل محمدی معادل یک‌هزار و ۳۲۰ تن در تهیه محصولات خانگی اعم از مربا و شربت مصرف می‌شود و ۷۰ درصد بقیه معادل ۳ هزار و ۸۰ تن در زمینه فرآوری گل محمدی شامل گلاب، اسانس و عرقیات مصرف می‌شود.

متخصصان مرکز نوآوری و شتابدهی جهاددانشگاهی سازمان شهید بهشتی موفق به تولید اسانس و پکتین (پلی ساکارید) از دورریز مرکبات شدند.

معاون امور باغبانی وزارت جهاد کشاورزی: به دنبال مگاپروژه‌های خوبی در حوزه گیاهان دارویی هستیم که با دستور وزیر کار را آغاز کرده‌ایم و امیدواریم با مشارکت بخش خصوصی بتوانیم در این زمینه با بسیاری از کشورهای توسعه یافته در دنیا برابری و رقابت داشته باشیم.