تانن به ترکیبات متفاوتی اطلاق می شود. این ترکیبات عموماً سخت و گس و قابض اند و توانایی پیوستگی به پروتئین ها را دارند و باعث رسوب آن ها می شوند. به لحاظ داشتن این خاصیّت، قرن هاست برای تبدیل پوست حیوانات به چرم (در دبّاغی) مورد استفاده قرار می گیرند.

تانن ها (با وزن مولکولی بسیار کم در مقایسه با ساپونین) به چند دسته کلی تقسیم می شوند؛

 

  • تانن های هیدرولیز شونده
  • تانن های متراکم
  • تانن های کاذب

تانن ها، به ویژه از پوست درختان بلوط (Quercus spp) و ریشه ها و ریزوم برخی گیاهان تیره گل سرخ (Rosaceae) قابل استخراج اند.

نقش اصلی تانن ها در گیاهان، به خوبی شناخته نشده است. ولی، این مواد به طور کلی از فرآورده های ثانوی بازمانده از چرخه های متابولیکی گیاهان محسوب می شوند. از خاصیّت سختی و قابض بودن تانن ها می توان برای ضدّ اسهال های معمولی (Diarrhaea)، اسهال های خونی مزمن (Dysentery)، التیام زخم ها و عفونت های مربوط به گلو و نای (و به طور کلی لوله های گوارشی و تنفّسی) استفاده نمود.

از آنجا که تانن ها باعث رسوب پروتئین در غشاهای مخاطی می گردند، باکتری ها را از وجود مواد غذایی در غشاهای مذکور محروم می سازند. از این رو خاصیّت ضدّ باکتریایی نیز دارند.

اگرچه استفاده از تانن ها همراه با چای یا شیر، بدون زیان شناخته شده است، ولی از مصرف زیاد مواد تاننی باید اجتناب نمود، زیرا تانن ها به عنوان موادی سرطان زا نیز شناخته شده اند.

 

 

منبع:

امیدبیگی، رضا. ۱۳۹۲. تولید و فرآوری گیاهان دارویی. جلد اول. انتشارات به نشر (انتشارات آستان قدس رضوی). صفحه ۷۰.