خارش‌ از شکایات‌ شایع‌ پزشکی‌ در بیماریهای‌ پوست‌، بیماریهای ‌داخلی‌ وبدخیمی ها است‌. بعد از تشخیص‌ علت‌ زمینه‌، درمان‌ علامتی ‌این‌ شکایت‌، موجب‌ راحتی‌ بیمار می‌شود. هرچند بسیاری‌ از داروهای‌ گیاهی‌ صرفاً در خارش‌های‌ سر کاربرد دارند اما چند داروی‌ مهم‌ گیاهی‌ در رفع‌ خارش‌ موجود است‌ که‌ به شرح زیر هستند:

انوکسولون‌ (Enoxolon):
شکل‌ دارویی‌: پماد جلدی‌ gr15 (شرکت داروسازی داروپخش)
موارد مصرف:
۱- درمان‌ التهابات‌ پوستی‌
۲- قرمزی‌ پوست‌ نوزادان‌ ناشی‌ از ادرار سوختگی‌
۳- آفتاب‌ سوختگی‌
۴- التهاب های پوستی‌ ملایم‌ سطح‌ صورت‌، پلکها و اطراف‌ دهان‌
۵- نیش‌ حشرات
۶-‌ خارشهای‌ انگلی‌ یا خارش‌ تناسلی‌ زنان‌.
راه‌ مصرف‌ و دوزاژ: پس‌ از تمیز کردن‌ پوست‌ روزی‌ ۲ تا ۴ بار، لایه‌ نازکی‌ از پماد روی‌ موضع‌ مالیده‌ شود.
منع مصرف: ۱- بریدگیها، ۲- سوختگیها، ۳- زخمهای‌ عفونی‌، ۴-عفونتهای‌ پوستی‌ باکتریایی‌، قارچی‌ و ویروسی‌.
عوارض‌ جانبی‌: در صورت‌ مصرف‌ دارو به‌ مدت‌ طولانی‌ و در سطح‌ وسیع‌ و آسیب‌دیده‌ پوست‌، احتمال‌ بروز علائم‌ مینرالوکورتیکوئیدی‌ وجود دارد.
موارد احتیاط‌:
۱- به‌ علت‌ امکان‌ ایجاد حساسیت‌ در اثر تماس‌ با این‌ دارو، به‌ مدت‌ طولانی‌ و روی‌ سطح‌ وسیعی‌ از پوست‌ استفاده‌ نشود.
۲- در مورد پوست‌ نوزادان‌، روی‌ مخاط‌ و پوستی‌ که‌ هنوز لایه‌ خارجی‌ آن‌ تشکیل‌ نشده‌ استفاده‌ نشود.
۳- از استعمال‌ پماد در چشم‌ و اطراف‌ آن‌ خودداری‌ شود.

پرند (Parand):
شکل‌ دارویی‌: پودر
موارد مصرف:
۱- نرم‌ کننده‌ موهای‌ خشک‌.
۲- رفع‌ کننده‌ خارش‌ و ناراحتی‌های‌ پوست‌ سر.
راه‌ مصرف‌ و دوزاژ: آقایان‌: ۲-۱ قاشق‌ و خانمها: ۴-۳ قاشق‌ غذاخوری‌ در مقدار کافی‌ آب‌ نیم‌ گرم‌ ریخته‌ و خمیر حاصله‌ بر سر مالیده‌ و ۱۵ دقیقه‌ بعد با آب‌ نیم‌ گرم‌ شسته‌ شود.
نکات‌ قابل‌ توجه‌: سایر توصیه‌های‌ مؤثر در این‌ راستا عبارتند از:
۱- مصرف‌ منابع‌ ویتامین‌ B مثل‌ جگر، کباب‌، گردوی‌ تازه‌، شیر و . . . .
۲- سبوس‌ برنج‌.
۳- پودر کتیرا: پودر را ۱۲ ساعت‌ در یک‌ لیوان‌ بزرگ‌ آب‌ نیم‌ گرم‌ خیس ‌نموده‌ تا لعاب‌ نرم‌ و یکنواختی‌ حاصل‌ شود. سپس‌ یک‌ عدد زرده‌ تخم‌مرغ‌ را با آن‌ مخلوط‌ نموده‌ و نیم‌ ساعت‌ قبل‌ از استحمام‌ موی‌ سر را با آن‌ آغشته ‌نمایید.
۴- مالیدن‌ آب‌ گیاه‌ تازه‌ شاهی‌ و شمبلیله‌ به‌ موی‌ سر.

رزماری‌ (Rosemary):
شکل‌ دارویی‌: لوسیون‌ ۵%، ml30 (شرکت داروسازی باریج اسانس)
موارد مصرف:
۱- جلوگیری‌ از ریزش‌ مو.
۲- تحریک‌ رشد مو.
۳- تبدیل‌ موهای‌ کرکی‌ به‌ موهای‌ ضخیم‌.
۴- جلوگیری‌ از خارش‌ و پوسته‌ شدن‌ سر.
مکانیسم‌ اثر:
۱- افزایش‌ پرفیوژن‌ و خونرسانی‌ در پوست‌ و تغذیه‌ بهتر فولیکولهای‌ مو.
۲- اثر ضد قارچی‌ و رفع‌ خارش‌ و پوسته‌ پوست‌ سر.
راه‌ مصرف‌ و دوزاژ:
۱- آقایان‌: ۱۵-۱۰ قطره‌ در ناحیه‌ مبتلا و خشک‌ مالیده‌ و با نوک‌ انگشت ‌ماساژ دهند (۲ بار در روز).
۲- خانمها: ۲۰-۱۵ قطره‌ در ناحیه‌ مبتلا و خشک‌ مالیده‌ و با نوک‌ انگشت ‌ماساژ دهند (۲ بار در روز).
منع مصرف:
۱- افراد مبتلا به‌ میگرن‌.
۲- افراد مبتلا به‌ فشارخون
موارد احتیاط‌:
۱- بعد از مصرف‌ لوسیون‌ حداقل‌ تا ۲ ساعت‌ از شستشوی‌ محل‌ خودداری ‌شود.
۲- قطع‌ ریزش‌ مو چهار هفته‌ پس‌ از مصرف‌ دارو مشهود می‌گردد و ادامه ‌مصرف‌ سبب‌ تحریک‌ رشد و ضخیم‌ شدن‌ مو می‌گردد.
۳- توصیه‌ می‌شود به‌ دنبال‌ هر یک‌ ماه‌ مصرف‌ مداوم‌ دارو، یک‌ هفته‌ مصرف ‌قطع‌ شود و بعد از آن‌ مجدداً درمان‌ شروع‌ شود.
۴- هنگام‌ مصرف‌ موها تحت‌ فشار قرار نگیرند (با گیره‌ سر، کش‌ و . . .).
۵- از خشک‌ کردن‌ مو با دستگاههای‌ خشک‌کن‌ و سشوار خودداری‌ شود.


کلیدواژه ها : ,