جعفر میرفخرایی

دبیر انجمن تولیدکنندگان داروها و فرآورده های گیاهان دارویی:

شرکت های تولیدکننده داروهای گیاهی آماده جهش در فضای پسابرجام هستند

تهیه و تنظیم: خانم مهندس میترا زمانی

.

دکتر جعفر میرفخرایی، دبیر انجمن تولیدکنندگان داروها و فرآورده های گیاهان دارویی, از جمله کسانی بودند که در زمینه تشکیل انجمن گیاهان دارویی و تولیدات داروهای گیاهی در ایران نقش بسزایی داشتند. دکتر جعفر میرفخرایی متولد ۱۶ بهمن سال ۱۳۱۶ در تهران هستند. ایشان در سال ۱۳۴۶-۴۷ از دانشکده داروسازی تهران فارغ التحصیل شدند و  در دوران دانشجویی خود به صورت  حرفه ای به ورزش می پرداختند و  قهرمان دوی ۱۰۰ متر, ۲۰۰ متر و ۴۰۰ متر, تنیس و  همچنین کاپیتان تیم فوتبال دانشکده داروسازی تهران در سالهای ۴۴-۴۵ بودند. دکتر میرفخرایی در سالهای ۴۹-۵۴ در سمت رییس دبیرخانه دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران و یکی از اعضای هیات علمی دانشکده داروسازی دانشگاه تهران به ادامه فعالیت های خود پرداختند.. براساس آیین نامه هییت علمی دانشگاه و بنا به درخواست ریاست دانشکده حقوق,  از ایشان خواسته شد تا به گروه جزا و جرم شناسی دانشکده حقوق  و علوم سیاسی تهران بپیوندند و در سالهای ۴۸-۵۴ مدیر آزمایشگاه کشف علمی جرائم دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشکده تهران شدند و در سال ۵۲ نیز عضو هیئت علمی این دانشکده بودند. ایشان بعد از گذراندن  یک فرصت مطالعاتی در انگلستان در ارتباط با دوره کشف علم جزا در پزشک قانونی,  بعنوان مدیر کل صندوق رفاه دانشجویان داخل و خارج از کشور شدند که حدود ۹۳ هزار دانشجوی داخلی و ۹ هزار دانشجوی خارجی تحت چتر حمایتی این صندوق قرارداشتند. همچنین دکتر میرفخرایی در سال ۵۶ تا ۵۶ مدیرکل منابع و روابط عمومی خانواده های بی سرپرست بودند. ایشان که یکی از موسسان انجمن داروهای گیاهی و گیاهان دارویی در سال ۸۲ تا کنون هستند,  به مدت ۱۱ سال مدیر عاملی شرکت ایران داروک را در  سالهای ۶۸- ۷۵ در کارنامه دارند. سمت های ایشان در طول  سال های گذشته عبارت است از :

– مدیرکل اطلاعات و روابط عمومی و تشریفات و سخنگوی مدیریت موقت دانشگاه تهران ۵۹-۱۳۵۸

– دبیر انجمن تولیدکنندگان داروها و فرآورده های گیاهان داروئی ۱۳۸۲ ادامه دارد

– دبیر اتحادیه مکمل داروئی ۹۰-۱۳۸۶

– مسئول فنی، مدیر تولید و رئیس کارخانه داروسازی مینا ۶۲-۱۳۶۱

– عضو انجمن فارغ التحصیلان دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

– مدیرعامل شرکت داروسازی پاک دارو بین سالهای ۸۰ تا ۸۲

– رئیس هیآت مدیره شرکت واکسن دارو ۱۳۸۰ تا کنون

– مدیرعامل فارماتون

– مدیرعامل سابق و عضو هیآت مدیره شرکت آرمان فارمد ۱۳۹۰

– رئیس شورای سیاست گذاری طلای سبز ۱۳۸۵ تا کنون

– صاحب امتیاز مجله دارو و غذا ۱۳۹۲ تا کنون

– عضو هیآت مدیره شرکت سبلان طلائی آسیا ۱۳۹۳ تا کنون

– عضو هیآت مدیره و رئیس هیآت مدیره شرکت رستا راهبران سیستم های تجاری ایرانیان ۱۳۹۳ تا کنون

– عضو شبکه کشورهای حاشیه اقیانوس هند IORA از ۱۳۹۲

– رئیس هیات مدیره شرکت آدونیس کیش۱۳۹۲-۹۳

– دارای دیپلم های معتبر کنگره های خارجی و داخلی در زمینه داروهای گیاهی

– دریافت چندین لوح سپاس و تقدیر از پیشکسوتان عرصه گیاهان داروئی و داروهای گیاهی

– عضو هیات مدیره پژوهشکده گیاهان دارویی ۱۳۹۴

– عضو صندوق خیریه نیکان ۱۳۹۴ تا کنون

– عضو هیآت امناء خیریه فرهاد ۱۳۹۰ تا کنون

– نماینده کمپانی دارویی پولانک فرانسه بمدت سه سال ۱۳۷۰- ۶۷

– نماینده کارخانه ی کریستالیای برزیل بمدت سه سال ۱۳۷۸- ۷۵

– نماینده کمپانی پاستور مدیو بمدت ۱۸ سال ۱۳۷۰ -۸۸

– مدرس دانشکده داروسازی, حقوق تجارت, اشنایی با مقررات گیاهان دارویی ۱۳۸۴-۸۵

– عضویت در مرکز داروی اتاق ایران در قالب همکاری های بین ایران و افغانستان

 .

صحبت های دکتر جعفر میرفخرایی درباره تولید داروهای گیاهی داخلی با خبرنگار سایت شبکه خبری گیاهان دارویی ایران: شرکت های تولیدکننده داروهای گیاهی آماده جهش در فضای پسابرجام هستند.

دکتر جعفر میرفخرایی ، دبیر انجمن تولید کنندگان داروهای گیاهی و از نخستین پیشگامان این صعنت گسترده و بومی کشورمان است. دکتر میرفخرایی قبل از صحبت در مورد بازار داروهای گیاهی و وضعیت فعلی آن یادی کرد از روزهای گذشته و نخستین قدم هایی که بعد از انقلاب در این صنعت برداشته شد.

وی ، درباره وضعیت تولید داروهای گیاهی و بازار تجاری تولیدات کشوری در روزهای نخستین این صنعت چنین بیان کرد: “بنده به همراه چند تن از مدیران شرکت های تولیدکننده داروهای گیاهی ، باریج اسانس ، دینه، گل دارو ، ایران داروک و زردبند پایه گذار انجمن تولیدکنندگان داروهای گیاهی ایران بودیم. نمی خواهم سر مخاطبان شما را با مرور سختی ها و دشواری های روز های نخستین به درد بیاورم و به ذکر این بسنده می کنم که با کوشش اعضای انجمن و اعتماد مسوولان به ما، روندی را رقم زدیم که بسیاری از گره هایی که سر راه تولید داروهای گیاهی و صنعت گیاهان دارویی بود کم کم باز شود و اصلا کار از چرخه بوروکراتیک خارج شود. از جمله این گشایش ها می توان به صدور پروانه ساخت دارو اشاره کرد که امروز در ایران طی ٣ تا ۶ ماه این مهم انجام می شود در حالی که در آن روزهای نخستین برای صدور پروانه ساخت دارو حدود دو سال زمان لازم بود که کوشش انجمن موجب شد این امر تسهیل و تسریع گردد. مجسم کنید یک شرکت باید دو سال برای تولید یک دارو هم هزینه می کرد و هم منتظر پروانه ساخت می ماند ولی امروزه در کمتر از شش ماه این روند طی می شود.

دکتر در ادامه تاکید کرد: از برکات تشکیل انجمن تولید کنندگان داروهای گیاهی این است که امروزه ما حدود ٨٠ شرکت تولید کننده داروهای گیاهی داریم و نزدیک به دو هزار پروانه ساخت داروی گیاهی و عرقیات و اسانس صادر شده است. در حالیکه تا سال ۱۳۸۵ بیش از ۲۵۰ پروانه ساخت دارو ثبت نشده بود. در این راستا دکتر امیر حسین جمشیدی و اعضای گروه ایشان زحمات زیادی کشیدند و مسئولین غذا و دارو تسهیلات زیادی را فراهم کرده و با انجمن همکاری مناسبی داشتند تا این اتفاقات و گشایش ها در صنعت داروهای گیاهی رقم خورد.

دکتر جعفر میرفخرایی درباره تولید داروهای گیاهی و ثبت آن در کشور چنین توضیح داد: “داروهای گیاهی ایران قابلیت رقابت با داروهای خارجی را دارد، چرا که بسیاری از شرکتهای داخلی با داشتن یک تیم تحقیقاتی قوی، آزمایشات و تحقیقات لازم را بر روی داروها انجام می دهند و بطور نظام مند این داروها تولید و وارد بازار می شوند. اکنون که تحریم ها برداشته شده است، دست تولیدکنندگان دارویی ما بازتر و امکان فروش داروها به کشورهای بیشتری ممکن گشته است.”

ایشان در ادامه درباره نحوه ثبت داروی گیاهی چنین توضیح دادند: “شخصی که دارویی را ساخته است ابتدا با یک کارخانه داروسازی قراردادی منعقد می کند. سپس باقی مراحل در اداره فرآورده های طبیعی طی میشود و در صورت موافقت کارشناسان خبره، اجازه تولید دارو داده می شود.

دبیر انجمن تولیدکنندگان داروهای گیاهی درباره صادرات گیاهان دارویی و راههای درآمدزایی صنعت داروسازی عنوان کرد: “شرکتهای داخلی توان صادرات داروهای گیاهی را به خارج از کشور دارند و برخی از این شرکتها داروهای گیاهی را به کشورهایی مثل سنگاپور، مالزی ، هند، سوئیس و کشورهای همجوار صادر می کنند. اما متاسفانه صادرات مواد خام یعنی خود گیاهان دارویی به آنسوی مرزها بیشتر انجام میشود و در قبال این گیاهان صادر شده مواد فرآوری شده آنها وارد کشور می شود که باعث می شود ما سود چندانی از این روند نبریم. وزارت جهادکشاورزی اکنون در تلاش است که بر صادرات گیاهان دارویی نظارت گسترده تری داشته باشد و طبق شرایط مدون،  برداشت و صادرات آن را تحت کنترل بیشتری داشته باشد. از طرفی تلاش های زیادی از طرف افراد بلندهمت و صاحب مقامی همچون جناب دکتر ستاری معاون محترم ریاست جمهوری در حال انجام است تا با افزایش پتانسیل کارخانه ها ظرفیت تولید داروهای گیاهی را بالا برده و صادرات آنها افزایش یابد.

وی در ادامه با اشاره به فروش بالای محصولات داخلی تاکید کرد : “ما با اقبال عمومی و نیاز گسترده مردم به داروهای گیاهی نیز رو به رو هستیم که موجب گسترش تولیدات داروهای گیاهی می گردد. اما مجریان باید موازی کاری ها را از بین ببرند تا تولیدات داروهای گیاهی از هماهنگی و یک دستی برخوردار شوند و باعث ارتقا بیش از پیش صنعت داروهای گیاهی و گیاهان دارویی در کشور شویم. برای اینکه این داروها در کشور و در بازار مصرف داخلی جا بیافتد تلاش های فراوانی صورت گرفته. یادمان باشد اگر زحمات شرکت های پیشگام و حتی هزینه های آنها برای جا افتادن محصول در بازار نبود امروزه چنین راحت محصول ایرانی در بازار جا نمی افتاد .همچنین اعتماد به نفسی که امروزه شرکت های دارویی ما در این زمینه پیدا کرده اند و به راحتی برای برداشتن سهم خود از بازار منطقه و بازار جهانی وارد تعامل با کمپانی های بین المللی می شوند ناشی از رضایت مصرف کننده عزیز ایرانی است.”

دکتر جعفر میرفخرایی که سابقه مدیریت یازده ساله ای در شرکت «ایران داروک» را نیز در کارنامه دارد در پاسخ به این سوال خبرنگار ما که ایران چرا نیازمند به واردات گیاهان دارویی است این چنین توضیح داد: در ابتدای شکل گیری صنعت تولید داروهای گیاهی در ایران تعداد کمی شرکت دارویی فعال بودند و برای تولیدات دارویی خود منابع کافی از گیاهان دارویی را در اختیار داشتند. ولی بعد از گذشت چند سال صنعت داروهای گیاهی با اقبال عمومی مواجه شده و ما نیاز به تولیدات بیشتر و عرضه محصولات بیشتری به بازار هستیم, از اینرو در برخی موارد تولید داخلی ناکافی است و شرکتها نیازمند وارد کردن مقدار کافی گیاهان دارویی هستند.

در حاشیه باید به این موضوع مهم هم اشاره کرد که بر روی برداشت بعضی از گیاهان نظارت و مدیریت کافی وجود ندارد و عدم هماهنگی در این زمینه باعث شده که تعادل بین برداشت و تولیدات بهم بخورد. بعنوان مثال گیاه دارویی شیرین بیان که مرکز رشد و عرضه آن در اقصی نقاط کشور است اکنون به خاطر بی توجهی و سودجویی برخی از افراد با برداشت بی رویه مواجه  شده است چرا که با برداشت نامناسب موازنه بین برداشت و حفظ گیاه بهم خورده است.

از طرفی کشور ایران از ۱۳ اقلیم گیاهان دارویی دارای ۱۱ اقلیم آنست. به این ترتیب برخی از شرکتهای داخلی نیازمند گیاهان دارویی هستند که  بومی کشور نبوده و لازم است آنها را وارد کنیم. بعنوان مثال گل مغربی که از آمریکای جنوبی وارد می شود نمونه این موضوع است.تاکید می کنم واردات گیاهان دارویی بسیار کمرنگ است چون در کشورمان در این زمینه بسیار تنوع گیاهی داریم.”

دکتر میرفخرایی در ادامه  درباره تشکیل انجمن IORS  در خارج از مرزهای ایران  به خبرنگار سایت شبکه خبری آموزشی گیاهان دارویی گفت: “ایران به همراه ۱۹ کشور حاشیه ی اقیانوس هند از جمله هندوستان تصمیم گرفتند تا در زیر یک پرچم  واحد قرار بگیرند و گیاهان دارویی را با یک آنالیز مشخص تولید کنند و به کشورهای غربی عرضه نمایند. در حقیقت این انجمن با هدف غلبه بر سلطه آمریکا و کشورهایی اروپایی در بازارهای جهانی ایجاد شده است. این انجمن که سه سال از تشکیل آن میگذرد تحت حمایت وزارت خانه های خارجی کشورهای عضو است و دبیر آن جناب دکتر محمود مولانژاد معاون امور بین الملل سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی و از شخصیت های برجسته و کاربلد است و در این حوزه نیز بسیار منشا خیر و برکت شده است. کشورهایی نظیر آمریکا و انگلیس، آلمان، فرانسه، ژاپن، چین از جمله اعضای وابسته این انجمن هستند. هم اکنون گردش مالی گیاهان دارویی و داروهای گیاهی در جهان معادل ۹۳ میلیون دلار است. بیش از ۷۵ تا ۸۰ درصد مردم جهان مصرف کننده گیاهان دارویی و داروهای گیاهی هستند، شاید این رقم تعجب برانگیز باشد اما کشورهای چین، هند و ژاپن خود جمعیتی معادل ۷۰ درصد جمعیت جهان را دارا میباشند که گیاهان دارویی و داروهای گیاهی در سبد خرید آنها عمدتا موجود است.

همایش های زیادی توسط انجمن در کشورهای عضو  برگزار شده که نشان دهنده پویایی و بالندگی این انجمن می باشد. این نکته را هم برای خوانندگان و کاربران سایت شما عرض کنم  که در همایش های قبلی انجمن نظیر همایش عمان یا تایلند حضور نمایندگان  ایران از سایرین پررنگتر بود و در حالیکه سایر اعضا تنها دو یا سه نماینده داشتند، ما با ۱۵ شرکت کننده و حتی بیشتر حضور داشتیم. در حقیقت این انجمن کاملا در اختیار نمایندگان دارویی کشورمان است و فرصت مناسبی برای گسترده تر کردن روابط تجاری ما با دنیا را فراهم خواهد کرد”.

دکتر میرفخرایی در پایان، با اشاره به حمایت های دولت تدبیر و امید و همچنین بازگشایی آرام فضای تجاری کشور در حوزه بین الملل تاکید کرد: زمان مناسبی برای جذب سرمایه های داخلی در این حوزه فرا رسیده و بنده از سرمایه گذاران محترم جهت ورود به حوزه صنعت گیاهان دارویی کشور دعوت می کنم. شرکت های عضو انجمن تولیدکنندگان داروهای گیاهی در بازاریابی محصولات بین المللی و بازاریابی منطقه استراتژی های بسیار جاه طلبانه و بزرگی دارند و موفقیت در این بازار با همراهی سرمایه گذاران خوشنام داخلی سریع تر قابل دستیابی است. برای استفاده از فضای در حال باز شدن پس از برجام، هیچ صنعتی به اندازه صنعت گیاهان دارویی ایران آماده برای جهش نیست. در خاتمه لازم میدانم از کلیه روسای سازمان غذا و دارو که از زمان بدو تاسیس انجمن تا کنون با مدیران کل مربوطه مارا از حمایت خویش نه تنها برخوردار بلکه مطمئن داشته اند و نیز تخصیص ارز دولتی در زمان اقای دکتر احمدیانی مدیر وقت غذا و دارو و دکتر کبریایی زاده مدیرکل مربوطه برای کارخانه های تولیدکننده دارویی که با کمال تنگنا ها مبذول داشته اند سپاسگزاری میکنم.